Kathāvatthu

Mahāpaṇṇāsaka

Catutthavagga

Lakkhaṇakathā

­Lak­kha­ṇa­saman­nā­gato bodhisattoti? Āmantā. Padesa­lak­kha­ṇehi samannāgato padesa­bodhi­sat­toti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

­Lak­kha­ṇa­saman­nā­gato bodhisattoti? Āmantā. ­Tibhā­ga­lak­kha­ṇehi samannāgato tibhāga­bodhi­sat­toti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

­Lak­kha­ṇa­saman­nā­gato bodhisattoti? Āmantā. Upaḍ­ḍha­lak­kha­ṇehi samannāgato upaḍ­ḍha­bodhi­sat­toti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

­Lak­kha­ṇa­saman­nā­gato bodhisattoti? Āmantā. Cakka­vatti­satto ­lak­kha­ṇa­saman­nā­gato, cakka­vatti­satto bodhisattoti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

Cakka­vatti­satto ­lak­kha­ṇa­saman­nā­gato, cakka­vatti­satto bodhisattoti? Āmantā. Yādiso bodhisattassa pubbayogo pubbacariyā dhammakkhānaṃ dhammadesanā, tādiso cakka­vatti­sattassa pubbayogo pubbacariyā dhammakkhānaṃ dhammadesanāti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

Yathā bodhisattassa jāyamānassa devā paṭhamaṃ paṭiggaṇhanti pacchā manussā, evamevaṃ cakka­vatti­sattassa jāyamānassa devā paṭhamaṃ paṭiggaṇhanti pacchā manussāti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

Yathā bodhisattassa jāyamānassa cattāro naṃ devaputtā paṭiggahetvā mātu purato ṭhapenti—“attamanā, devi, hohi. Mahesakkho te putto uppanno”ti, evamevaṃ cakka­vatti­sattassa jāyamānassa cattāro naṃ devaputtā paṭiggahetvā mātu purato ṭhapenti—“attamanā, devi, hohi. Mahesakkho te putto uppanno”ti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

Yathā bodhisattassa jāyamānassa dve udakassa dhārā antalikkhā pātubhavanti— ekā sītassa, ekā uṇhassa—yena bodhisattassa udakakiccaṃ karonti mātu ca, evamevaṃ cakka­vatti­sattassa jāyamānassa dve udakassa dhārā antalikkhā pātubhavanti—ekā sītassa, ekā uṇhassa—yena cakka­vatti­sattassa udakakiccaṃ karonti mātu cāti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

Yathā sampatijāto bodhisatto samehi pādehi patiṭṭhahitvā uttarena abhimukho satta­pada­vī­tihā­rena gacchati setamhi chatte anudhāriyamāne, sabbā ca disā viloketi, āsabhiñca vācaṃ bhāsati—“aggohamasmi lokassa, jeṭṭhohamasmi lokassa, seṭṭhohamasmi lokassa, ayamantimā jāti, natthi dāni punabbhavo”ti, evamevaṃ sampatijāto cakka­vatti­satto samehi pādehi patiṭṭhahitvā uttarena abhimukho satta­pada­vī­tihā­rena gacchati setamhi chatte anudhāriyamāne, sabbā ca disā viloketi, āsabhiñca vācaṃ bhāsati—“aggohamasmi lokassa, jeṭṭhohamasmi lokassa, seṭṭhohamasmi lokassa, ayamantimā jāti, natthi dāni punabbhavo”ti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

Yathā bodhisattassa jāyamānassa mahato ālokassa mahato obhāsassa mahato bhūmicālassa pātubhāvo hoti, evamevaṃ cakka­vatti­sattassa jāyamānassa mahato ālokassa mahato obhāsassa mahato bhūmicālassa pātubhāvo hotīti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

Yathā bodhisattassa pakatikāyo samantā byāmaṃ obhāsati, evamevaṃ cakka­vatti­sattassa pakatikāyo samantā byāmaṃ obhāsatīti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

Yathā bodhisatto mahāsupinaṃ passati, evamevaṃ cakka­vatti­satto mahāsupinaṃ passatīti? Na hevaṃ vattabbe … pe ….

Na vattabbaṃ—“­lak­kha­ṇa­saman­nā­gato bodhisatto”ti? Āmantā. Nanu vuttaṃ bhagavatā—“ dvattiṃsimāni, bhikkhave, mahāpurisassa mahā­puri­sa­lak­kha­ṇāni, yehi samannāgatassa mahāpurisassa dveva gatiyo bhavanti anaññā. Sace agāraṃ ajjhāvasati, rājā hoti cakkavattī dhammiko dhammarājā cāturanto vijitāvī jana­padat­thāva­riyap­patto satta­ratana­saman­nā­gato. Tassimāni satta ratanāni bhavanti, seyyathidaṃ—cakkaratanaṃ, hatthiratanaṃ, assaratanaṃ, maṇiratanaṃ, itthiratanaṃ, gaha­pati­ratanaṃ, pari­ṇāya­ka­ratana­meva sattamaṃ. Parosahassaṃ kho panassa puttā bhavanti sūrā vīraṅgarūpā para­se­nappa­maddanā. So imaṃ pathaviṃ sāgara­pariyan­taṃ adaṇḍena asatthena dhammena abhivijiya ajjhāvasati. Sace kho pana agārasmā anagāriyaṃ pabbajati, arahaṃ hoti sammāsambuddho loke vivaṭṭacchado”ti. Attheva suttantoti? Āmantā. Tena hi ­lak­kha­ṇa­saman­nā­gato bodhisattoti.

Lakkhaṇakathā niṭṭhitā.