අඞ්ගුත්තරනිකායො

චතුක්ක නිපාතය

5. පඤ්චම පණ්ණාසකය

(24) 4. කම්ම වර්‍ගය

6. දුතිය පවෙදිතකම්ම සූත්‍රය

’’මහණෙනි, මේ කර්‍ම සතරක් මා විසින් තෙමේ විශිෂ්ට ඥානයෙන් දැන ප්‍රත්‍යක්‍ෂ කොට දන්වනු ලැබේ.

’’කවර සතරක්ද යත්, අකුශල්වූ අකුශල විපාක ඇති කර්මයක් ඇත්තේය. කුශල්වූ කුශල විපාක ඇති කර්මයක් ඇත්තේය. මහණෙනි, අකුශල්වූද, කුශල්වූද, අකුශල විපාක ඇත්තාවූද, කුශල විපාක ඇත්තාවූද, කර්මයන් ඇත්තේය. මහණෙනි, අකුශල් නුවූ, කුශල් නොවූ, අකුශල විපාක නොවූ, කුශල විපාක නොවූ කර්මයක් කර්මක්‍ෂය පිණිස පවතී.

’’මහණෙනි, අකුශල විපාකවූ කර්‍මය කවරේද?

’’මහණෙනි, මේ ලෝකයෙහි ඇතැම් කෙනෙකු විසින් මවු ජීවිතයෙන් තොර කරණ ලද්දේද, පියා ජීවිතයෙන් තොරකරණ ලද්දේද, රහතන් නමක් ජීවිතයෙන් තොරකරණ ලදද, දුෂ්ට සිතින් තථාගතයන් වහන්සේගේ කයින් ලේ උපදවන ලද්දේද, සංඝභේදද කරණ ලද්දේද, මහණෙනි, මේ කර්‍මය අකුශලය, අකුශල විපාකය.

’’මහණෙනි, කවර කර්මයක් කුශලද, කුශල විපාකද, මහණෙනි, මේ ලෝකයෙහි ඇතැම් කෙනෙක් ප්‍රාණඝාත නොකරන්නේ වේද, නුදුන් දේ ගැනීමෙන් වැළකුණේ වේද, කාමයන්හි වරදවා හැසිරීමෙන් දුරුවූයේ වේද, බොරුකීමෙන් වැළකුනේ වේද, රහමෙර බීමෙන් වැළැකුණේද, සිල්වත්ද, යහපත් ස්වභාව ඇත්තේද, පහවූ මසුරු මලින් යුත් සිතින් ගෙයි වසයිද, ශ්‍රමණ බ්‍රාහ්මණයන්ට ආක්‍රොශ පරිභව නොකරයිද, පිසුණු බස් කීමෙන්, ඵරුෂ බස කීමෙන්, ප්‍රලාප දෙඩීමෙන්, වෙන්වූයේ වේ. අභිජ්ඣා බහුලකොට නැත්තේ, ව්‍යාපාදයට පැමිණි සිත් නැත්තේ, සම්‍යක් දෘෂ්ටික වේද, මහණෙනි, මේ කර්‍මය කුශල්ය, කුශල් විපාකය කියනු ලැබේ.

’’මහණෙනි, අකුශල්වූද, කුශල්වූද, අකුශල විපාකවූද, කුශල විපාකවූද, කර්මය කවරේද? මහණෙනි, මේ ලෝකයෙහි ඇතැම් නෙනෙක් ද්වේෂ සහිතවූද, ද්වේශ රහිතවූද, කාය චේතනා රැස් කරයි. ද්වේෂ සහිතවූද, ද්වේශ රහිතවූද, වාක් චේතනා රැස් කරයි. ද්වේෂ සහිතවූද, ද්වේශ රහිතවූද, මනො චේතනා රැස් කරයි. හෙතෙම ද්වෙෂ සහිතවූද, ද්වේශ රහිතවූද, කාය චේතනා රැස් කර. ද්වෙෂ සහිතවූද, ද්වේශ රහිතවූද, වාක් චේතනා රැස් කර. ද්වෙෂ සහිතවූද, ද්වේශ රහිතවූද, මනො චේතනා රැස් කර. දුක් සහිතවූද, දුක් රහිතවූද, ලෝකයෙහි උපදී. දුක් සහිතවූද, දුක් රහිතවූද, ලෝකයක උපන්නේම, දුක් සහිතවූද, දුක් රහිතවූද, ස්පර්‍ශයෝ ස්පර්‍ශ කෙරත්. හෙතෙම දුක් සහිතවූද, දුක් රහිතවූද, ස්පර්‍ශයන්ගෙන් ස්පර්‍ශ වූයේම, දුක් සහිතවූද, දුක් රහිතවූද, මිශ්‍රවූ සැප දුක් ඇති මනුෂ්‍යයන් මෙන්ද, ඇතැම් කාමාවචර දෙවියන් මෙන්ද, ඇතැම් වෛමානික ප්‍රේතයන් මෙන්ද, වේදනාවක් විඳියි. මහණෙනි, මේ අකුශල් හා කුශල්වූද, අකුශල් හා කුශල් විපාක ඇත්තාවූද, කර්මයයි කියනු ලැබේ.

’’මහණෙනි, අකුශල් නොවූත්, කුශල් නොවූත්, අකුශල විපාකත් නොවූ, කුශල විපාකත් නොවූ, කර්මක්‍ෂය පිණිස පවත්නා කර්මය කවරේද? මහණෙනි, එහි යම් මේ කර්මයක් අකුශල්ද, අකුශල විපාක ඇත්තේද, ඔහුගේ ප්‍රහාණය පිණිස යම් චේතනාවක් වේද, යම් මේ කර්මයක් කුශල්ද, කුශල විපාකද, ඔහුගේ ප්‍රහාණය පිණිස යම් චේතනාවක් වේද, යම් කර්‍මයක් අකුශල්ද, අකුශල කුශල විපාකද, ඔවුන්ගේ ප්‍රහාණය පිණිස සම් චේතනාවක් ඇත්තේද, මහණෙනි, මේ කර්‍මය කුශල් නොවේ. අකුශල් නොවේ. පවුත් නොවන, පිනුත් නොවන විපාක ඇත්තේ වේ. කර්‍මක්‍ෂය පිණිස පවතී. මහණෙනි, මේ කර්‍ම සතර මා විසින් මාම විශිෂ්ට ඥාණයෙන් දැන ප්‍රත්‍යක්‍ෂකොට දක්වන ලද්දාහ.’’

’’මහණෙනි, අකුශල් නොවූත්, කුශල් නොවූත්, අකුශල විපාකත් නොවූ, කුශල විපාකත් නොවූ, කර්‍ම ක්‍ෂය පිණිස පවත්නා කර්‍මය කවරේද? මහණෙනි, සම්‍යක් දෘෂ්ටිය, සම්‍යක් සංකල්පය, සම්‍යක් වචනය, සම්‍යක් කර්‍මාන්තය, සම්‍යක් ආජීවය, සම්‍යක් ව්‍යායාමය, සම්‍යක් ස්මෘතිය, සම්‍යක් සමාධිය යන මෙයයි. මහණෙනි, මේ අකුශල්ද නොවූ, කුශල්ද නොවූ, අකුශල විපාකද නොවූ, කුශල විපාකද නොවූ, කර්‍ම ක්‍ෂය පිණිස පවත්නා කර්මයයි.’’