අඞ්ගුත්තරනිකායො

නවක නිපාතය

2. දුතිය පණ්ණාසකය

(9) 4. ඉද්‍ධිපාද වර්‍ගය

1. දුබ්බල ඉද්‍ධිපාද සූත්‍රය

’’මහණෙනි, මේ ශික්‍ෂා දුර්‍වල භාවයෝ පසක් වෙත්.

’’කවර පසක්ද යත්? ප්‍රාණාතිපාතය, අදින්නාදානය, කාමෙසුමිච්ඡාචාරය, මුසාවාදය, සුරාමෙරයමජ්ජපමාදට්ඨානය යනුයි. මහණෙනි, මේ පංච ශික්‍ෂා දුර්‍වලයෝය.

’’මහණෙනි, මේ පංච ශික්‍ෂා දුර්‍වලභාවයන්ගේ ප්‍රහාණය පිණිස ඎද්‍ධිපාද සතර වැඩිය යුත්තාහුය.

’’කවර සතරක්ද යත්? මහණෙනි, මේ ශාසනයෙහි මහණතෙම ඡන්ද සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, විරිය සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, චිත්ත සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, වීමංසා සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, මහණෙනි, මේ පංචශික්‍ෂා දුර්‍වලයන්ගේ ප්‍රහාණය පිණිස මේ සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය.

නීවරණ ඉද්‍ධිපාද සූත්‍රය

මෙම සූත්‍රය සම්පූර්‍ණ කරන්න

කාමගුණ ඉද්‍ධිපාද සූත්‍රය

’’මහණෙනි, මේ කාමගුණයෝ පසක් වෙත්.

’’කවර පසක්ද යත්? ඉෂ්ටවූ, කාන්තවූ, මන වඩන්නාවූ, ප්‍රිය ස්වරූපවූ, කාමයන්ගෙන් යුක්තවූ, ඇළුම් කටයුතුවූ, ඇසින් දත යුතුවූ රූපයෝය. ඉෂ්ටවූ, කාන්තවූ, මන වඩන්නාවූ, ප්‍රිය ස්වරූපවූ, කාමයන්ගෙන් යුක්තවූ, ඇළුම් කටයුතුවූ, කනින් දැනගතයුතුවූ ශබ්දයෝය. ඉෂ්ටවූ, කාන්තවූ, මන වඩන්නාවූ, ප්‍රිය ස්වරූපවූ, කාමයන්ගෙන් යුක්තවූ, ඇළුම් කටයුතුවූ, නහයෙන් දැනගතයුතුවූ ගන්‍ධයෝය. ඉෂ්ටවූ, කාන්තවූ, මන වඩන්නාවූ, ප්‍රිය ස්වරූපවූ, කාමයන්ගෙන් යුක්තවූ, ඇළුම් කටයුතුවූ, දිවෙන් දැනගතයුතුවූ රසයෝය. ඉෂ්ටවූ, කාන්තවූ, මන වඩන්නාවූ, ප්‍රිය ස්වරූපවූ, කාමයන්ගෙන් යුක්තවූ, ඇළුම් කටයුතුවූ, කයින් දැනගතයුතුවූ ස්පර්‍ශයෝය. මහණෙනි, මේ පඤ්චකාම ගුණයෝය.

’’මහණෙනි, මේ පස්කම් ගුණයන්ගේ හැරදැමීම පිණිස සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය. කවර සතරක්ද යත්?

’’කවර සතරක්ද යත්? මහණෙනි, මේ ශාසනයෙහි මහණතෙම ඡන්ද සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, විරිය සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, චිත්ත සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, වීමංසා සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, මහණෙනි, මේ පස්කම් ගුණයන්ගේ හැරදැමීම පිණිස මේ සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය.

උපාදානක්ඛන්‍ධ ඉද්‍ධිපාද සූත්‍රය

’’මහණෙනි, මේ උපාදානස්කන්‍ධයෝ පසක් වෙත්.

’’කවර පසක්ද යත්? රූපූපාදානස්කන්‍ධය, වේදනූපාදානස්කන්‍ධය, සඤ්ඤූපාදානස්කන්‍ධය, සංඛාරූපාදානස්කන්‍ධය, විඤ්ඤාණූපාදානස්කන්‍ධය යන පසයි. මහණෙනි, මේ පඤ්චොපාදානස්කන්‍ධයෝය.

’’මහණෙනි, මේ පඤ්චොපාදානස්කන්‍ධයන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ පිණිස සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය. කවර සතරක්ද යත්?

’’කවර සතරක්ද යත්? මහණෙනි, මේ ශාසනයෙහි මහණතෙම ඡන්ද සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, විරිය සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, චිත්ත සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, වීමංසා සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, මහණෙනි, මේ පඤ්චොපාදානස්කන්‍ධයන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය.

ඕරම්භාගිය ඉද්‍ධිපාද සූත්‍රය

’’මහණෙනි, මේ ඔරම්භාගීය සඤ්ඤෝජන පසක් වෙත්.

’’කවර පසක්ද යත්? විචිකිච්ඡාවය, සක්කාය දිට්ඨිය, සීලබ්බතපරාමාසය, කාමච්ඡන්‍දය, ව්‍යාපාදය කියායි. මහණෙනි, මේ ඔරම්භාගීය සඤ්ඤෝජන පසක් වෙත්.

’’මහණෙනි, මේ පඤ්චොරම්භාගීයසඤ්ඤෝජනයන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ පිණිස සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය. කවර සතරක්ද යත්?

’’කවර සතරක්ද යත්? මහණෙනි, මේ ශාසනයෙහි මහණතෙම ඡන්ද සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, විරිය සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, චිත්ත සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, වීමංසා සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, මහණෙනි, මේ පඤ්චොරම්භාගීයසඤ්ඤෝජනයන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය.

පඤ්චගති ඉද්‍ධිපාද සූත්‍රය

’’මහණෙනි, මේ ගති පහක් වෙත්.

’’කවර පසක්ද යත්? නිරයය, තිරිසන්යෝනිය, ප්‍රෙත විෂයය, මනුෂ්‍යයෝය, දෙවියෝය කියායි. මහණෙනි, මේ ගති පස වෙති.

’’මහණෙනි, මේ පඤ්චගතීන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ පිණිස සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය. කවර සතරක්ද යත්?

’’කවර සතරක්ද යත්? මහණෙනි, මේ ශාසනයෙහි මහණතෙම ඡන්ද සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, විරිය සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, චිත්ත සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, වීමංසා සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, මහණෙනි, මේ පඤ්චගතීන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය.

මච්ඡරිය ඉද්‍ධිපාද සූත්‍රය

’’මහණෙනි, මේ මච්ඡරිය පසෙකි.

’’කවර පසක්ද යත්? ආවාස මච්ඡරිය, කුල මච්ඡරිය, ලාභ මච්ඡරිය, වණ්ණ මච්ඡරිය, ධම්ම මච්ඡරිය කියායි. මහණෙනි, මේ පස මච්ඡරියෝ වෙති.

’’මහණෙනි, මේ පඤ්චමච්ඡරියන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ පිණිස සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය. කවර සතරක්ද යත්?

’’කවර සතරක්ද යත්? මහණෙනි, මේ ශාසනයෙහි මහණතෙම ඡන්ද සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, විරිය සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, චිත්ත සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, වීමංසා සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, මහණෙනි, මේ පඤ්චමච්ඡරියන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය.

උද්‍ධම්භාගීය ඉද්‍ධිපාද සූත්‍රය

’’මහණෙනි, මේ උද්‍ධම්භාගීය සඤ්ඤෝජන පසක් වෙත්.

’’කවර පසක්ද යත්? රූප රාගය, අරූප රාගය, මානය, උද්‍ධච්චය, අවිජ්ජාය කියායි. මහණෙනි, මේ උද්‍ධම්භාගීය සඤ්ඤෝජන පස වෙත්.

’’ මහණෙනි, මේ පඤ්ච උද්‍ධම්භාගීය සඤ්ඤෝජනයන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ පිණිස සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය. කවර සතරක්ද යත්?

’’කවර සතරක්ද යත්? මහණෙනි, මේ ශාසනයෙහි මහණතෙම ඡන්ද සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, විරිය සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, චිත්ත සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, වීමංසා සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, මහණෙනි, මේ පඤ්ච උද්‍ධම්භාගීය සඤ්ඤෝජනයන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය.

චෙතොඛීල ඉද්‍ධිපාද සූත්‍රය

’’මහණෙනි, මේ පස චෙතොඛිලයෝය.

’’කවර පසක්ද යත්? මහණෙනි, මේ ශාසනයෙහි මහණතෙම ශාස්තෲන් වහන්සේ කෙරෙහි සැක කෙරේද, විචිකිච්ඡා කෙරේද, ස්ථිර වශයෙන් නොපිහිටා සිටීද, නොපහදීද, කියායි. මහණෙනි, යම් ඒ භික්‍ෂුවක් තෙම ශාස්තෲන් වහන්සේ කෙරෙහි සැක කෙරේද, විචිකිච්ඡා කෙරේද, ස්ථිර වශයෙන් නොපිහිටා සිටීද, නොපහදීද, අධික වීර්‍ය්‍ය පිණිසද, අනුයොගය පිණිසද, නිතර ක්‍රියා කිරීම පිණිසද, ප්‍රධන් වීර්‍ය්‍ය පිණිසද ඔහුගේ සිත නොනැමේද, අධික වීර්‍ය්‍ය පිණිසද, අනුයොගය පිණිසද, නිතර ක්‍රියා කිරීම පිණිසද, පධන් වීර්‍ය්‍ය පිණිසද යමෙකුගේ සිත නොනැමේද, මේ පළමුවෙනි චෙතොඛීලයයි.

’’මහණෙනි, නැවතද අනිකක් කියමි. මහණතෙම ධර්‍මයෙහි සැක කෙරේද, විචිකිච්ඡා කෙරේද, ස්ථිර වශයෙන් නොපිහිටා සිටීද, නොපහදීද, අධික වීර්‍ය්‍ය පිණිසද, අනුයොගය පිණිසද, නිතර ක්‍රියා කිරීම පිණිසද, පධන් වීර්‍ය්‍ය පිණිසද ඔහුගේ සිත නොනැමේද, අධික වීර්‍ය්‍ය පිණිසද, අනුයොගය පිණිසද, නිතර ක්‍රියා කිරීම පිණිසද, පධන් වීර්‍ය්‍ය පිණිසද යමෙකුගේ සිත නොනැමේද, මේ දෙවෙනි චෙතොඛීලයයි. සඞ්ඝයා කෙරෙහි සැක කෙරේද, විචිකිච්ඡා කෙරේද, ස්ථිර වශයෙන් නොපිහිටා සිටීද, නොපහදීද, අධික වීර්‍ය්‍ය පිණිසද, අනුයොගය පිණිසද, නිතර ක්‍රියා කිරීම පිණිසද, පධන් වීර්‍ය්‍ය පිණිසද ඔහුගේ සිත නොනැමේද, අධික වීර්‍ය්‍ය පිණිසද, අනුයොගය පිණිසද, නිතර ක්‍රියා කිරීම පිණිසද, පධන් වීර්‍ය්‍ය පිණිසද යමෙකුගේ සිත නොනැමේද, මේ තුන්වෙනි චෙතොඛීලයයි. ශික්‍ෂාවෙහි සැක කෙරේද, විචිකිච්ඡා කෙරේද, ස්ථිර වශයෙන් නොපිහිටා සිටීද, නොපහදීද, අධික වීර්‍ය්‍ය පිණිසද, අනුයොගය පිණිසද, නිතර ක්‍රියා කිරීම පිණිසද, ප්‍රධන් වීර්‍ය්‍ය පිණිසද ඔහුගේ සිත නොනැමේද, අධික වීර්‍ය්‍ය පිණිසද, අනුයොගය පිණිසද, නිතර ක්‍රියා කිරීම පිණිසද, ප්‍රධන් වීර්‍ය්‍ය පිණිසද යමෙකුගේ සිත නොනැමේද, මේ හතරවෙනි චෙතොඛීලයයි. සබ්‍රම්සරුන් කෙරෙහි කිපුනේ වෙයි. නොසතුටු සිත ඇත්තේ වෙයි. ඇනුණු සිත් ඇත්තේ වෙයි. හටගත් කෙලෙස් ඇත්තේ වෙයි. මහණෙනි, යම් භික්‍ෂුවක් සබ්‍රම්සරුන් කෙරෙහි කිපුනේ වෙයි. නොසතුටු සිත ඇත්තේ වෙයි. ඇනුණු සිත් ඇත්තේ වෙයි. හටගත් කෙලෙස් ඇත්තේ වේද, අධික උත්සාහය පිණිසද, අනුයොගය පිණිසද, නිතර ක්‍රියා කිරීම පිණිසද, ප්‍රධන් වීර්‍ය්‍ය පිණිසද ඔහුගේ සිත නොනැමේද, අධික වීර්‍ය්‍ය පිණිසද, අනුයොගය පිණිසද, නිතර ක්‍රියා කිරීම පිණිසද, ප්‍රධන් වීර්‍ය්‍ය පිණිසද යමෙකුගේ සිත නොනැමේද, මේ පස්වෙනි චෙතොඛීලයයි. මහණෙනි, මේ පංච චෙතොඛීලයෝය.

’’මහණෙනි, මේ පංච චෙතොඛීලයන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ පිණිස සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය. කවර සතරක්ද යත්?

’’කවර සතරක්ද යත්? මහණෙනි, මේ ශාසනයෙහි මහණතෙම ඡන්ද සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, විරිය සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, චිත්ත සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, වීමංසා සමාධි පධාන සංඛාරසමන්නාගත ඎද්‍ධිපාදය වඩාද, මහණෙනි, මේ පංච චෙතොඛීලයන්ගේ හැර දැමීම පිණිස මේ සතර ඎද්‍ධිපාදයෝ වැඩිය යුත්තාහුය.