Udānavarga

16. Prakirṇakavarga

− − ⏑ − । − , ⏑ ⏑ । − ⏑ − − Triṣṭubh x 2
pūrvaṁ hi kṛtyaṁ pratijāgareta
− − − − , । − ⏑ − । − ⏑ − − Vedic opening
mā me kṛtyaṁ kṛtyakāle vihanyāt
− − ⏑ − । − , ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Jagatī
taṁ nityakāle pratiyatyakāriṇaṁ
− ⏑ − − , । − ⏑ − । − ⏑ − − Triṣṭubh
naiva kṛtyaṁ kṛtyakāle vihanti ।।

− ⏑ − − । ⏑ ⏑ ⏑ − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ − navipulā
vyāyametaiva puruṣo yāvad arthasya niṣpadaḥ
− − ⏑ − । ⏑ − − − ।। ⏑ − − − । ⏑ − ⏑ −
paśyed asau tathātmārthaṁ yathaivecchet tathā bhavet ।।

− − ⏑ − । − ⏑ ⏑ − ।। ⏑ − − − । ⏑ − ⏑ − bhavipulā
uttiṣṭhata vyāyamata kurudhvaṁ dvīpam ātmanaḥ
− − − ⏑ । ⏑ − − − ।। ⏑ − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
karmāro rajatasyaiva haradhvaṁ malam ātmanaḥ.
− − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya x 2
nirdhāntamalā hy anaṅgaṇā
⏑ ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
na punar jātijarām upeṣyetha ।।

⏑ − ⏑ − । − , − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ − mavipulā
alajjitavye lajjante lajjitavye tv alajjinaḥ
⏑ ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। ⏑ − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
abhaye bhayadarśīno bhaye cābhayadarśinaḥ
− − − ⏑ । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
mithyādṛṣṭisamādānāt satvā gacchanti durgatim ।।

− ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
yas tu pūrvaṁ pramādyeha paścād vai na pramādyate ।
⏑ ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
sa imaṁ bhāsate lokam abhramuktaiva candramāḥ ।।

− ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
yas tu pūrvaṁ pramādyeha paścād vai na pramādyate ।
⏑ ⏑ − ⏑ − । ⏑ − − − ।। ⏑ − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ − 9 syllables
sa imāṁ viṣaktikāṁ loke smṛtaḥ samativartate ।।

− ⏑ − । − ⏑ ⏑ − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ − bhavipulā
daharo 'pi cet pravrajate yujyate buddhaśāsane ।
⏑ ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
sa imaṁ bhāsate lokam abhramuktaiva candramāḥ ।।

− ⏑ − । − ⏑ ⏑ − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ − bhavipulā
daharo 'pi cet pravrajate yujyate buddhaśāsane ।
⏑ ⏑ − ⏑ − । ⏑ − − − ।। ⏑ − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ − 9 syllables
sa imāṁ viṣaktikāṁ loke smṛtaḥ samativartate ।।

− ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। ⏑ ⏑ − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
yasya pāpakṛtaṁ karma kuśalena pithīyate ।
⏑ ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
sa imaṁ bhāsate lokam abhramuktaiva candramāḥ ।।

− ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। ⏑ ⏑ − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
yasya pāpakṛtaṁ karma kuśalena pithīyate ।
⏑ ⏑ − ⏑ − । ⏑ − − − ।। ⏑ − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ − 9 syllables
sa imāṁ viṣaktikāṁ loke smṛtaḥ samativartate ।।

− − ⏑ − । ⏑ ⏑ ⏑ − ।। ⏑ ⏑ − − । ⏑ − ⏑ − navipulā
yo jīvite na tapate maraṇānte ca sarvaśaḥ
⏑ − − ⏑ । ⏑ − − − ।। ⏑ ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
sa vai dṛṣṭapado dhīro maraṇānte na śocate ।।

− − ⏑ − । ⏑ ⏑ ⏑ − ।। ⏑ ⏑ − − । ⏑ − ⏑ − navipulā
yo jīvite na tapate maraṇānte ca sarvaśaḥ
⏑ − − ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
sa vai dṛṣṭapado dhīraḥ śokamadhye na śocati ।।

− − ⏑ − । ⏑ ⏑ ⏑ − ।। ⏑ ⏑ − − । ⏑ − ⏑ − navipulā
yo jīvite na tapate maraṇānte ca sarvaśaḥ
⏑ − − ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
sa vai dṛṣṭapado dhīro jñātimadhye virocate ।।

− − − − , । − ⏑ − − ।। − − − । ⏑ − ⏑ − ravipulā
kṛṣnāṁ dharmāṁ viprahāya śuklāṁ bhāvayata bhikṣavaḥ
− − ⏑ − । ⏑ − − − ।। ⏑ − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ −
okād anokam āgamya vivekam anubṛṁhayet ।
− ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
tatra cābhirametāryo hit kāmān akiñcanaḥ ।।

− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − − ⏑ − । ⏑ − ⏑ −
śuddhasya hi sadā phalguḥ śuddhasya poṣathaḥ sadā ।
− − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ − ।। ⏑ − − − । ⏑ − ⏑ − Anuṣṭubh
śuddhasya śucikarmaṇaḥ sadā saṁpadyate vratam ।।

− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
kṣetrāṇi tṛṇadoṣāṇi rāgadoṣā tv iyaṁ prajā
− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
tasmād vigatarāgebhyo dattaṁ bhavati mahāphalam ।।

− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
ketṇi tṛṇadoṣāṇi dveṣadoṣā tv iyaṁ prajā
− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
tasmād vigatadveṣebhyo dattaṁ bhavati mahāphalam ।।

− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
kṣetrāṇi tṛṇadoṣāṇi mohadoṣā tv iyaṁ prajā
− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
tasmād vigatamohebhyo dattaṁ bhavati mahāphalam ।।

− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
kṣetrāṇi tṛṇadoṣāṇi mānadoṣā tv iyaṁ prajā
− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
tasmād vigatamānebhyo dattaṁ bhavati mahāphalam ।।

− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
kṣetrāṇi tṛṇadoṣāṇi lobhadoṣā tv iyaṁ prajā
− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
tasmād vigatalobhebhyo dattaṁ bhavati mahāphalam ।।

− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
kṣetrāṇi tṛṇadoṣāṇi tṛṣṇādoṣā tv iyaṁ prajā
− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
tasmād vigatatṛṣṇebhyo dattaṁ bhavati mahāphalam ।।

− ⏑ ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
ṣaṣṭha adhipatī rājā rajyamāne rajasvalaḥ
⏑ − − ⏑ । ⏑ − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
arakte virajā bhavati rakte bālo nirucyate ।।

⏑ ⏑ − − । ⏑ , − − − ।। − ⏑ − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
nagaraṁ hy asthiprākāraṁ māṁsaśoṇitalepanam
− ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
yatra rāgaś ca dveṣaś ca māno mrakṣaś ca bādhyate ।।

− − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − − Aupacchandasaka
hetuprabhavaṁ sadā hi duḥkhaṁ
⏑ ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − −
tad apaśyaṁ sa hi tena tatra baddhaḥ
− ⏑ ⏑ ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − −
tasya tu samayāj jahāti saṅgaṁ
⏑ ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − −
na hi bāhyā prajahanti taṁ mahaugham ।।

।। prakīrṇakavargaḥ 16 ।। ।।