Udānavarga

28. Pāpavarga

− ⏑ − − । − ⏑ ⏑ − ।। ⏑ ⏑ − − । ⏑ − ⏑ − bhavipulā
sarvapāpasyākaraṇaṁ kuśalasyopasaṁpadaḥ
⏑ − ⏑ − । ⏑ ⏑ ⏑ − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ − navipulā
svacittaparyavadanam etad buddhasya śāsanam ।।

⏑ ⏑ − − । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya
dadataḥ puṇyaṁ pravardhate
− − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
vairaṁ na kriyate ca saṁyamāt
⏑ ⏑ − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
kuśalī prajahāti pāpakaṁ
− ⏑ − ⏑ − − ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
rāgadoṣamohakṣayāt tu nirvṛtiḥ ।।

− − ⏑ − । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya
sārdhaṁ carann ekakaḥ sadā
− − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
miśro hy anyajanena vedakaḥ
⏑ ⏑ − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
kuśalī prajahāti pāpakaṁ
− − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
krauñcaḥ kṣīrapako yathodakam ।।

− − − − । ⏑ − − − ।। − − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
dṛṣṭvā hy ādīnavaṁ loke jñātvā dharmaniraupadhim
− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ −
āryo na ramate pāpe pāpo na ramate śubhe ।।

⏑ ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। ⏑ − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
pravivekarasaṁ jñātvā rasaṁ copaśamasya vai ।
− ⏑ − । ⏑ − − − ।। − − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
nirjvaro bhavati niṣpāpo dharmaprītirasaṁ piban ।।

⏑ ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। ⏑ − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ −
anavasrutacittasya tv anunnahanacetasaḥ
− ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − ⏑ − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
puṇyapāpaprahīṇasya nāsti durgatito bhayam ।।

⏑ − − − । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
niṣeddhāraṁ pravaktāraṁ yaj jāned vadyadarśinam
⏑ − ⏑ − । ⏑ − − − ।। − ⏑ − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
nigṛhyavādinaṁ dhīraṁ tādṛśaṁ satataṁ bhajet
− ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
tādṛśaṁ bhajamānasya śreyo bhavati na pāpakam ।।

⏑ ⏑ − − । ⏑ ⏑ ⏑ − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ − navipulā
upaśānto hy uparato mandabhāṣī hy anuddhataḥ
⏑ − ⏑ − । ⏑ − − − ।। ⏑ ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
dhunāti pāpakāṁ dharmāṁ drumapatraṁ yathānilaḥ ।।

− − ⏑ − । − ⏑ , ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Jagatī
yo hy apraduṣṭasya narasya duṣyate
− − ⏑ − । − , ⏑ ⏑ । − ⏑ − − Triṣṭubh x 3
śuddhasya nityaṁ vigatāṅgaṇasya
⏑ − ⏑ − । − , ⏑ ⏑ । − ⏑ − −
tam eva bālaṁ pratiyāti pāpaṁ
− − ⏑ − , । ⏑ ⏑ − । − ⏑ − −
kṣiptaṁ rajaḥ prativātaṁ yathaiva ।

− − ⏑ − । ⏑ ⏑ ⏑ − ।। − − − ⏑ । ⏑ − ⏑ − navipulā
yad yat karoti puruṣas tat tat paśyati hātmanaḥ
− − ⏑ − । − , − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ − mavipulā
kalyāṇakārī kalyāṇaṁ pāpakārī ca pāpakam ।।

− ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
ātmanā hi kṛte pāpe tv ātmanā kliśyate sadā ।
− ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
ātmanā tv akṛte pāpe hy ātmanaiva viśudhyate ।।

⏑ − ⏑ − । − , − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ − mavipulā
aśuddhabuddhiṁ pratyātmaṁ nānyo hy anyaṁ viśodhayet
⏑ ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − ⏑ − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
abhimathnāti taṁ pāpaṁ vajram aśmamaṇiṁ yathā ।।

− − − ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
cakṣuṣmāṁ viṣamānīva vidyamāne parākramet
− ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ −
paṇḍito jīvaloke 'smiṁ pāpāni parivarjayet ।।

⏑ − − ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
vaṇig vā sabhayaṁ mārgam alpaśāstro mahādhano ।
⏑ − − ⏑ । ⏑ − − − ।। − − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ −
viṣaṁ jīvitakāmo vā pāpāni parivarjayet ।।

− − − − । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
pāṇau cāsya vraṇo na syād dhārayet pāṇinā viṣam
− ⏑ − − । ⏑ ⏑ ⏑ − ।। − ⏑ − ⏑ । ⏑ − ⏑ − navipulā
nāvraṇe krāmati viṣaṁ nāsti pāpam akurvataḥ ।।

⏑ ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − ⏑ − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
sukarāṇi hy asādhūni svātmano hy ahitāni ca
− − ⏑ − । ⏑ − − − ।। − − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ −
yad vai hita ca pathya ca tad vai paramaduṣkaram ।।

⏑ ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
sukaraṁ sādhunā sādhu sādhu pāpena duṣkaram
− − − − । ⏑ ⏑ ⏑ − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ − navipulā
pāpaṁ pāpena sukaraṁ pāpam āryeṇa duṣkaram ।।

⏑ ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
madhuvad manyate bālo yāvat pāpaṁ na pacyate
⏑ − ⏑ − । ⏑ − − − ।। ⏑ ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
yadā tu pacyate pāpam atha duḥkhaṁ nigacchati ।।

− − ⏑ − । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
pāpo 'pi paśyate bhadraṁ yāvat pāpaṁ na pacyate
⏑ − ⏑ − । ⏑ − − − ।। ⏑ ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
yadā tu pacyate pāpam atha pāpāni paśyati ।।

− − ⏑ − । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
bhadro 'pi paśyate pāpaṁ yāvad bhadraṁ na pacyate
⏑ − ⏑ − । ⏑ − − − ।। ⏑ ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
yadā tu pacyate bhadram atha bhadrāṇi paśyati ।।

− − − ⏑ । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
kuryāc cet puruṣaḥ pāpaṁ nainaṁ kuryāt punaḥ punaḥ
⏑ − ⏑ − । − , − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ − mavipulā
na tatra cchandraṁ kurvīta duḥkhaṁ pāpasya saṁcayaḥ ।।

− − − ⏑ । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
kuryāc cet puruṣaḥ puṇyaṁ kuryāc cainaṁ punaḥ punaḥ
− ⏑ − − । ⏑ − − − ।। ⏑ − − − । ⏑ − ⏑ −
tatra cchandraṁ ca kurvīta sukhaṁ puṇyasya saṁcayaḥ ।।

⏑ − ⏑ − । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
abhitvareta kalyāṇe pāpāc cittaṁ nivārayet
− − ⏑ − । ⏑ − − − ।। − − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ −
dhandhaṁ hi kurvataḥ puṇyaṁ pāpeṣu ramate manaḥ ।।

− ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। − − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ −
alpakaṁ pi kṛtaṁ pāpaṁ duḥkhāya parataḥ sadā ।
⏑ ⏑ − । ⏑ − − − ।। ⏑ − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
mahate bhavaty anarthāya viṣaṁ koṣṭhagataṁ yathā ।।

− ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। ⏑ ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
alpakaṁ pi kṛtaṁ puṇyaṁ paraloke sukhāvaham
− − ⏑ ⏑ । ⏑ − − − ।। − − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
arthāya mahate nityaṁ sasyānām iva saṁcayaḥ ।।

⏑ − − ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
adaṇḍeṣu hi daṇḍena yo 'praduṣṭeṣu duṣyate
⏑ − − − ⏑ । ⏑ − − − ।। − ⏑ − ⏑ । ⏑ − ⏑ − 9 syllables
daśānām anyatamaṁ sthānaṁ kṣipram eva nigacchati ।

− − − − । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
jñātīnāṁ vā vinābhāvaṁ bhogānāṁ vā parikṣayam
− ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। − − − − । ⏑ − ⏑ −
rājato hy upasargaṁ vāpy abhyākhyānaṁ ca dāruṇam ।।

− ⏑ − ⏑ । ⏑ − − − ।। ⏑ − − ⏑ । ⏑ − ⏑ −
vedanāṁ kaṭukāṁ vāpi śarīrasya ca bhedanam
− − − − । ⏑ ⏑ ⏑ − ।। − − − ⏑ । ⏑ − ⏑ − navipulā
ābādhaṁ vāpi paruṣaṁ cittakṣepam athāpi vā ।

⏑ ⏑ − − । ⏑ − − − ।। − − ⏑ ⏑ । ⏑ − ⏑ −
atha vāsyāpy agārāṇi hy agnir dahati sarvathā ।
− − − − । ⏑ − − − ।। ⏑ ⏑ − − । ⏑ − ⏑ −
bhedāt kāyasya cāprājño daśamāṁ durgatiṁ vrajet ।।

− − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya
pāpe tu kṛte hi nāśvasec
⏑ ⏑ ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
cirakṛte dūrakṛte 'pi nāśvaset
⏑ ⏑ ⏑ ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
rahasi ca kṛte 'pi nāśvased
− ⏑ − ⏑ ⏑ − । ⏑ ⏑ ⏑ − ⏑ −
asti tasya vipāka iti nāśvaset ।।

− − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya
puṇye tu kṛte hi ihāśvasec
⏑ ⏑ ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
cirakṛte dūrakṛte 'pi cāśvaset
⏑ ⏑ ⏑ ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
rahasi ca kṛte 'pi cāśvased
− ⏑ − ⏑ ⏑ − । ⏑ ⏑ ⏑ − ⏑ −
asti tasya vipāka iti cāśvaset ।।

− − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya
pāpe tu kṛte hi śocate
⏑ ⏑ ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
cirakṛte dūrakṛte 'pi śocate
⏑ ⏑ ⏑ ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
rahasi ca kṛte 'pi śocate
− ⏑ − ⏑ ⏑ − । ⏑ ⏑ ⏑ − ⏑ −
asti tasya vipāka iti śocate

− − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya
puṇye tu kṛte hi nandate
⏑ ⏑ ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
cirakṛte dūrakṛte 'pi nandate
⏑ ⏑ ⏑ ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
rahasi ca kṛte 'pi nandate
− ⏑ − ⏑ ⏑ − । ⏑ ⏑ ⏑ − ⏑ −
asti tasya vipāka iti nandate ।।

⏑ ⏑ − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya
iha śocati pretya śocati
− ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
pāpakarmā hy ubhayatra śocati ।
⏑ ⏑ − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
sa hi śocati sa praśocati
− − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
dṛṣṭvā karma hi kliṣṭam ātmanaḥ ।।

⏑ ⏑ − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya
iha nandati pretya nandati
⏑ ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
kṛtapuṇyo hy ubhayatra nandati ।
⏑ ⏑ − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
sa hi nandati sa pramodate
− − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
dṛṣṭvā karma hi viśuddham ātmanaḥ ।।

− − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya
pāpe tu kṛte hi śocate
⏑ ⏑ ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
cirakṛte dūrakṛte 'pi śocate
⏑ ⏑ ⏑ ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
rahasi ca kṛte 'pi śocate
− − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
bhūyaḥ śocati durgatiṁ gataḥ ।।

− − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya
puṇye tu kṛte hi nandate
⏑ ⏑ ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
cirakṛte dūrakṛte 'pi nandate
⏑ ⏑ ⏑ ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
rahasi ca kṛte 'pi nandate
− − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
bhūyo nandati sadgatiṁ gataḥ ।।

− − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ − Vaitālīya
puṇye tu kṛte hi modate
⏑ ⏑ ⏑ − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
cirakṛte dūrakṛte 'pi modate
⏑ ⏑ ⏑ ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
rahasi ca kṛte 'pi modate
− − − ⏑ ⏑ । − ⏑ − ⏑ −
bhūyo modati sadgatiṁ gataḥ ।।

⏑ − ⏑ − । − , ⏑ ⏑ । − ⏑ − − Triṣṭubh
kṛte ca pāpe 'py akṛte ca puṇye
− − ⏑ − । − ⏑ , ⏑ । − ⏑ − −
'dharmaṁ samādāya vihāya dharmam
⏑ − ⏑ − । − , ⏑ ⏑ । − ⏑ − −
bibheti mṛtyor iha pāpakarmā
− − ⏑ − , । − ⏑ ⏑ । − ⏑ − −
bhinnaplavo madhya ivodakasya ।।

⏑ − ⏑ − । − , ⏑ ⏑ । − ⏑ − − Triṣṭubh (Upendravajrā)
kṛtaṁ ca puṇyaṁ hy akṛtaṁ ca pāpaṁ
⏑ − ⏑ − । − , ⏑ ⏑ । − ⏑ − −
satāṁ ca dharmaś carita purāṇaḥ
⏑ − ⏑ − । − , ⏑ ⏑ । − ⏑ − −
bibheti mṛtyor na kadaṁ cid eva
⏑ − ⏑ − । − , ⏑ ⏑ । − ⏑ − −
yathaiva nāvā dṛḍhayā taranta ।।

।। pāpavargaḥ 28 ।। ।।