LUẬT MA HA TĂNG KỲ

GIỚI NI TÁT KỲ

NÓI RÕ PHẦN BA (NGUYÊN VĂN GỌI PHẦN BỐN) CỦA BA MƯƠI PHÁP NI-TÁT-KÌ BA-DẠ-ĐỀ.

30. GIỚI: BIỂN THỦ TÀI SẢN CỦA TĂNG.

Khi Phật an trú tại thành Xá Vệ, có một Tỉ-kheo đến giờ khất thực bèn khoác y, cầm bát vào thành tuần tự khất thực, đến một nhà kia, có một phụ nữ nói với Thầy:

—Thưa Tôn-giả, ngày ấy… , con sẽ cúng dường chư Tăng và dâng y.

Tỉ-kheo nói: “Lành thay, này chị em! Dùng 3 pháp không kiên cố là thân, mệnh và tài sản để đổi lấy 3 pháp kiên cố, vậy hãy thực hiện nhanh. Vì tài vật vô thường, có nhiều tai nạn”.

Nói thế rồi, Thầy liền trở về tinh xá, nói với các Tỉ-kheo: “Tôi muốn báo cho các vị một tin vui”.

Các Tỉ-kheo hỏi: “Có tin vui gì thế?”

Thầy đáp: “Tôi nghe Ưu Bà Di mỗ giáp định cúng dường trai phạn và dâng y cho chư Tăng”.

Nhóm 6 Tỉ-kheo nghe thế rồi, liền hỏi: “Thầy vừa nói gì đó?”

—Tôi nghe Ưu Bà Di mỗ giáp định cúng dường trai phạn và dâng y cho chư Tăng.

—Thầy có biết nhà ấy ở nơi nào không? Nằm vào đường nào? Cửa hướng về phương nào?

Hỏi cặn kẻ rồi, sáng sớm hôm sau, họ bèn khoác y, đi đến nhà ấy, hỏi: “Bà chủ có được yên ổn không?”

Bà đáp: “Yên ổn”.

—Tôi nghe bà định cúng dường trai phạn và dâng y cho chư Tăng có thật thế không?

—Thưa Tôn-giả, tôi có ý định ấy, nhưng e trong lúc chuẩn bị gặp nhiều sự khó khăn, không biết có thành tựu không.

—Như tôi đây là người xuất gia trước, làm Tỉ-kheo đã lâu năm, nếu bà dâng y, tôi sẽ mặc đi tới các nhà hoàng tộc, hoặc đảnh lễ Thế Tôn. Nếu các nhà hào quí, hoặc ai đó hỏi tôi: “Ông được y đó ở đâu vậy?”. Tôi sẽ đáp: “Do Ưu Bà Di mỗ giáp có tín tâm cúng dường”, như vậy bà sẽ được tiếng tốt, mọi người đều biết đến bà.

—Gia đình con lại không có vật nào nữa, vì con đã định cúng dường chư Tăng, nếu cúng riêng cho Thầy thì con sẽ phạm lỗi thất hứa cúng cho Tăng. Nếu con có (y khác), con sẽ cúng riêng cho Thầy, vì cúng cho Thầy cũng như cúng cho chư Tăng.

—Cúng hay không cúng tùy ý bà!

Nói thế rồi, Thầy liền ra đi. Khi Thầy đi rồi, Ưu Bà Di suy nghĩ: “Nếu Ta cúng dường cho Tỉ-kheo ấy mà không cúng dường cho chư Tăng, vốn là ruộng phước tốt (thì không ổn), nhưng nếu Ta không cúng dường cho Tỉ-kheo ấy mà Tỉ-kheo ấy vốn có nhiều thế lực với vương gia thì ông ấy có thể gây cho Ta sự bất lợi”. Nghĩ như vậy nên bà không cúng dường cho Tăng, và vì giận Tỉ-kheo ấy nên cũng không cúng dường cho Thầy.

Các Tỉ-kheo nghe thế, bèn đem việc ấy bạch lên Thế Tôn. Phật liền bảo gọi Nan Đà, Ưu-ba-nan-đà đến. Khi họ đến rồi, Phật hỏi rõ các việc trên: “Các ông có việc đó thật chăng?”

Họ đáp: “Có thật như vậy”.

Phật khiển trách: “Đó là việc xấu, có 2 điều không ổn:Một là khiến cho người bố thí mất phước; Hai là người nhận mất y”.

Rồi Phật nói với Nan Đà, Ưu-ba-nan-đà: “Các ông không từng nghe Ta dùng vô số phương tiện khen ngợi thiểu dục, chê trách đa dục hay sao? Đó là điều phi pháp, phi luật, trái lời Ta dạy, không thể dùng việc ấy để nuôi lớn thiện pháp được”.

Đoạn Phật truyền lệnh cho các Tỉ-kheo đang sống tại thành Xá Vệ phải tập họp lại tất cả, vì 10 lợi ích mà chế giới cho các Tỉ-kheo, dù ai nghe rồi cũng phải nghe lại:

“Nếu Tỉ-kheo biết vật đó thí chủ định cúng dường cho Tăng mà tự xoay về cho mình, thì phạm Ni-Tát-kì Ba-dạ-đề”.

Giải thích

—Biết: Hoặc tự biết, hoặc nghe từ người khác.

Vật: Gồm có 8 loại:

1. Thức ăn dùng đúng giờ, 2. Thức uống dùng buổi tối; 3. Thuốc dùng trong 7 ngày; 4. Thuốc dùng suốt đời; 5. Vật vặt vãnh; 6. Vật năng nề; 7. Vật không hợp pháp; 8—Vật vừa hợp pháp vừa không hợp pháp.

—Vật định cúng Tăng: Ý thí chủ định chọn những vật đó để cúng cho Tăng.

Tăng: Gồm 8 thành phần: 1. Tỉ-kheo-Tăng; 2. Tỉ-kheo Ni Tăng; 3-khách Tăng; 4. Tăng ra đi; 5. Tăng cựu trú; 6. Tăng an cư; 7. Tăng hòa hợp; 8. Tăng không hoà hợp.

—Tự xoay về cho mình: Tự thu vào, tự cất chứa, tự sử dụng. Nếu như vậy thì phạm Ni-Tát-kì Ba-dạ-đề. Vật này phải đem thí xả giữa chúng Tăng, rồi sám hối tội Ba-dạ-đề. Nếu không thí xả mà sám hối thì phạm tội Việt-tì-ni.

Nếu có người định cúng dường, đến hỏi Tỉ-kheo:

—Thưa Tôn-giả, tôi định cúng dường mà không biết nên cúng dường nơi nào?

Tỉ-kheo nên đáp:

—Tùy ý bà kính trọng nơi nào thì cúng dường nơi đó.

—Nơi nào được quả báo nhiều?

—Cúng dường Tăng được quả báo nhiều.

—Chư Tăng nào giữ giới thanh tịnh, có nhiều công đức?

—Tăng không phạm giới không mất thanh tịnh.

Nếu có người đem phẩm vật đến cúng dường, Tỉ-kheo nên bảo: “Cúng cho Tăng được quả báo lớn”. Nếu họ nói: “Con đã từng cúng cho Tăng rồi, nay con muốn cúng cho Tôn-giả”, thì Tỉ-kheo nhận, không có tội.

Nếu thí chủ hỏi Tỉ-kheo: “Con nên cúng dường vật này cho người nào để vật cúng này của con được sử dụng luôn?”

Khi ấy, Tỉ-kheo nên nói: “Tỉ-kheo mỗ giáp là người tụng kinh, giữ giới, tọa thiền, nếu cúng cho Thầy ấy thì sẽ được sử dụng thường xuyên”.

Nếu biết vật đó thí chủ định cúng cho Tăng mà xoay về cho mình thì phạm Ni-Tát-kì Ba-dạ-đề. Nếu xoay về cho người khác thì phạm Ba-dạ-đề. Nếu biết vật đó họ định cúng chúng Tăng này mà khiến họ cúng chúng Tăng khác thì phạm tội Việt-tì-ni.

Nếu biết họ cúng cho nhóm người này mà khiến họ cúng nhóm người khác, thì phạm tội Việt-tì-ni.

Nếu biết vật đó cúng cho súc sinh này mà xoay xở hướng về súc sinh khác thì phạm tội Việt-tì-ni tâm niệm sám hối.

Cái vật mà Tỉ-kheo đã xoay về cho mình (đã nói ở trên), Tăng không được cho ai mà phải sử dụng. Thế nên nói (như trên).

LUẬT MA HA TĂNG KỲ

Hết quyển thứ mười một.