LUẬT MA HA TĂNG KỲ

GIỚI BA-DẠ-ĐỀ

NÓI RÕ PHẦN THỨ 6 CỦA 92 PHÁP ĐƠN ĐỀ.

55. GIỚI: ĐI XEM QUÂN TRẬN.

Khi Phật an trú tại thành Xá Vệ, nói rộng như trên. Bấy giờ, viên đại thần thuộc xứ Kiều tát la tên Di ni vốn dòng dõi Sát lợi làm phản. Do đó, vua Ba tư nặc tập họp bốn binh chủng, chọn ngày lành, cùng với các đại thần đánh trống khua chuông, chuẩn bị kéo quân đi thảo phạt. Khi ấy, tôn giả Nan Đà, Ưu Ba Nan Đà bèn đi đến đứng trước quân sĩ. Nhà vua thấy thế, bèn từ xa bỏ lọng, gập mình tỏ sự cung kính. Các quan đại thần thấy vậy liền chê trách: “Xem ra các ông Sa môn Thích tử này không hiểu thời thế! Nay đại vương muốn thảo phạt nghịch tặc, thế mà các ông ấy lại đứng chận trước ba quân”. Rồi họ lại than phiền nhà vua: “Tướng sĩ của đại vương đông đảo như vậy, lại gặp được ngày lành, đi tìm sự lợi ích, thế mà khi thấy kẻ Sa môn trọc đầu liền từ xa bỏ lọng, gập mình tỏ sự cung kính!”

Các Tỉ kheo nghe thế, liền đem sự kiện ấy đến bạch lên Thế Tôn. Phật bèn bảo gọi Nan Đà, Ưu Ba Nan Đà đến. Khi họ đến rồi, Phật hỏi: “Các ông có việc đó thật chăng?”

—Có thật như vậy, bạch Thế Tôn.

Thế rồi, Phật nói với các Tỉ kheo: “Mong sao tất cả các ông vua đều có lòng tin như vậy! Từ nay về sau, Ta không cho phép (các Tỉ kheo) vào giữa quân lính để gặp họ”.

Đoạn, Phật truyền lệnh cho các Tỉ kheo đang sống tại thành Xá Vệ phải tập họp lại tất cả, vì mười lợi ích mà chế giới cho các Tỉ kheo, dù ai nghe rồi cũng phải nghe lại:

—Nếu Tỉ kheo xem quân lính xuất trận thì phạm Ba dạ đề.

Giải thích

Tỉ kheo: Như trên đã nói.

Quân xuất trận: Tức quân lính cầm khí giới đi đến nước địch. Quân có bốn loại: Tượng quân, mã quân, xa quân và bộ quân.

Tượng quân: Bốn người bảo vệ một thớt voi. Đó gọi là tượng quân.

Mã quân: Tám người bảo vệ một con ngựa. Đó gọi là mã quân.

Xa quân: Mười sáu người bảo vệ một chiếc xe. Đó gọi là xa quân.

Bộ quân: ba mươi hai người cầm vũ khí (thành một toán). Đó gọi là bộ quân.

Nếu Tỉ kheo xem bốn loại quân này, hoặc xem một trong những loại đó thì phạm Ba dạ đề.

Nếu Tỉ kheo muốn xem quân lính rồi từ trong thôn xóm đi đến nơi hoang dã, từ nơi hoang dã đi vào thôn xóm; hoặc từ chỗ thấp lên chỗ cao, từ chỗ cao xuống chỗ thấp; hoặc từ chỗ kín đến chỗ trống, từ chỗ trống đến chỗ kín, cố ý đi đến xem thì phạm Ba dạ đề.

Nếu Tỉ kheo vào thành ấp xóm làng, giữa đường gặp quân trận mà không cố ý xem thì không có tội. Nếu cố ý cất đầu lên, cúi đầu xuống để quan sát thì phạm Ba dạ đề.

Hoặc khi vua xuất chinh, hoặc voi lớn xuất trận mà đường chật hẹp đông đúc, khi ấy Tỉ kheo đứng lại một chỗ không cố ý xem thì không có tội. Nếu tác ý muốn xem thì phạm tội Việt tì ni.

Nếu Tỉ kheo xem đấu voi, ngựa, bò cho đến đấu gà, thì phạm tội Việt tì ni.

Nếu quân lính đến tinh xá, Tỉ kheo không cố ý xem thì không có tội. Nếu tác ý xem thì phạm tội Việt tì ni. Thậm chí khi người ta cãi nhau mà xem thì phạm tội Việt tì ni. Thế nên nói (như trên).