TẠNG LUẬT

PHÂN TÍCH GIỚI TỲ KHƯU

BỘ PĀCITTIYA

7. PHẨM CÓ SINH VẬT:

4. ĐIỀU HỌC VỀ TỘI XẤU XA:

Lúc bấy giờ, đức Phật Thế Tôn ngự tại thành Sāvatthī, Jetavana, tu viện của ông Anāthapiṇḍika. Vào lúc bấy giờ, đại đức Upananda con trai dòng Sakya sau khi vi phạm tội làm xuất ra tinh dịch có sự cố ý đã thông báo đến vị tỳ khưu là đệ tử của người anh rằng:—“Này đại đức, tôi đã vi phạm tội làm xuất ra tinh dịch có sự cố ý. Chớ thông báo cho bất cứ ai.” Vào lúc bấy giờ, có vị tỳ khưu nọ sau khi vi phạm tội làm xuất ra tinh dịch có sự cố ý đã cầu xin hội chúng hành phạt parivāsa của tội ấy. Hội chúng đã ban cho hành phạt parivāsa của tội ấy đến vị ấy. Trong lúc thực hành parivāsa, vị nọ sau khi nhìn thấy vị tỳ khưu ấy đã nói điều này:—“Này đại đức, sau khi vi phạm tội làm xuất ra tinh dịch có sự cố ý tôi đã cầu xin hội chúng hành phạt parivāsa của tội ấy. Hội chúng đã ban hành phạt parivāsa của tội ấy đến tôi đây. Tôi đây đang thực hành parivāsa. Này đại đức, tôi xin trình báo. Đại đức hãy ghi nhận về tôi là: ‘Vị có trình báo.’”

—“Này đại đức, vị nào khác vi phạm tội này, có phải vị ấy cũng làm như vầy?”—“Này đại đức, đúng vậy.”—“Này đại đức, đại đức Upananda con trai dòng Sakya này sau khi vi phạm tội làm xuất ra tinh dịch có sự cố ý, vị ấy đã thông báo đến tôi rằng: ‘Chớ thông báo cho bất cứ ai.’”—“Này đại đức, có phải đại đức đã che giấu?”—“Này đại đức, đúng vậy.” Sau đó, vị tỳ khưu ấy đã kể lại sự việc ấy cho các tỳ khưu. Các tỳ khưu ít ham muốn, … (như trên) … các vị ấy phàn nàn, phê phán, chê bai rằng:

—“Vì sao vị tỳ khưu trong khi biết tội xấu xa của vị tỳ khưu vẫn che giấu?” … (như trên) … “Này tỳ khưu, nghe nói ngươi trong khi biết tội xấu xa của vị tỳ khưu vẫn che giấu, có đúng không vậy?”—“Bạch Thế Tôn, đúng vậy.” Đức Phật Thế Tôn đã khiển trách rằng: … (như trên) … “Này kẻ rồ dại, vì sao ngươi trong khi biết tội xấu xa của vị tỳ khưu vẫn che giấu vậy? Này những kẻ rồ dại, sự việc này không đem lại niềm tin cho những kẻ chưa có đức tin, … (như trên) … Và này các tỳ khưu, các ngươi nên phổ biến điều học này như vầy:

“Vị tỳ khưu nào trong khi biết tội xấu xa của vị tỳ khưu vẫn che giấu thì phạm tội pācittiya.”

Vị nào: là bất cứ vị nào … (như trên) …

Tỳ khưu: … nt … Vị này là ‘vị tỳ khưu’ được đề cập trong ý nghĩa này.

Của vị tỳ khưu nghĩa là của vị tỳ khưu khác.

Biết nghĩa là tự mình biết, hoặc là những người khác thông báo cho vị ấy, hoặc là vị kia thông báo.

Tội xấu xa nghĩa là bốn tội pārājika và mười ba tội saṅghādisesa.

Che giấu: Vị (nghĩ rằng): “Sau khi biết được điều này, các vị sẽ quở trách, các vị sẽ nhắc nhở, các vị sẽ rầy la, các vị sẽ chê bai, các vị sẽ làm cho xấu hổ; ta sẽ không thông báo,” khi vừa buông bỏ trách nhiệm thì phạm tội pācittiya.

Tội xấu xa, nhận biết là tội xấu xa, vị che giấu thì phạm tội pācittiya. Tội xấu xa, có sự hoài nghi, vị che giấu thì phạm tội dukkaṭa. Tội xấu xa, (lầm) tưởng là tội không xấu xa, vị che giấu thì phạm tội dukkaṭa.

Vị che giấu tội không xấu xa thì phạm tội dukkaṭa. Vị che giấu sự vi phạm xấu xa hoặc không xấu xa của người chưa tu lên bậc trên thì phạm tội dukkaṭa. Tội không xấu xa, (lầm) tưởng là tội xấu xa, phạm tội dukkaṭa. Tội không xấu xa, có sự hoài nghi, phạm tội dukkaṭa. Tội không xấu xa, nhận biết là tội không xấu xa, phạm tội dukkaṭa.

Vị (nghĩ rằng): ‘Sẽ có sự xung đột, hoặc sự cãi cọ, hoặc sự tranh luận, hoặc sự tranh cãi đến hội chúng’ rồi không thông báo, vị (nghĩ rằng): ‘Sẽ có sự chia rẽ hội chúng hoặc là sự bất đồng trong hội chúng’ rồi không thông báo, vị (nghĩ rằng): ‘Vị này hung bạo thô lỗ sẽ gây nguy hiểm đến mạng sống hoặc nguy hiểm đến Phạm hạnh’ rồi không thông báo, trong khi không nhìn thấy các tỳ khưu thích hợp khác rồi không thông báo, vị không có ý định che giấu rồi không thông báo, vị (nghĩ rằng): ‘Sẽ được nhận biết do hành động của chính vị ấy’ rồi không thông báo, vị bị điên, vị vi phạm đầu tiên thì vô tội.”

Điều học về tội xấu xa là thứ tư.